Wydatki na opiekę nad osobą starszą w domu: koszty jednorazowe, stałe i ukryte



Angel Care/Rynek Seniora - 01 grudnia 2016 14:15


Specjaliści z wrocławskiego domu seniora krok po kroku analizują wydatki związane z opieką domową nad osobą starszą. Ile to może w sumie kosztować? Na co musimy być przygotowani?

Koszty opieki nad osobą starszą w warunkach domowych możemy podzielić na wydatki jednorazowe, związane m.in. z zakupem niezbędnego wyposażenia, i stałe, dotyczące m.in. wynagrodzenia dla opiekunów, pielęgniarek i fizjoterapeutów, terapii zajęciowej, a także środków higieny. Do tego dochodzą tzw. koszty ukryte, związane z wyżywieniem, praniem, dojazdami itp. Nieraz trzeba się też liczyć z kosztami konsultacji u lekarzy specjalistów.

Ile kosztuje niezbędne wyposażenie?
Zacznijmy od wyposażenia. Sprzęt niezbędny do opieki to m.in. specjalne łóżko (ok. 3,8 tys. zł), wózek inwalidzki (od 500 do 2 tys. zł), krzesło toaletowe z kółkami (600 zł; bez kółek 160 zł). W sumie, nawet jeśli weźmiemy pod uwagę wyposażenie zapewniające tylko podstawowe potrzeby seniora, jak i jego opiekunów, trzeba liczyć się z jednorazowym wydatkiem ok. 4,5 tys. zł.

Jeśli zależy nam na wygodzie i bezpieczeństwie osoby starszej, to wydatki na tego rodzaju sprzęt wyraźnie rosną. Chodzi tu m.in. o deskę transferową (ok. 150 zł), ułatwiająca przemieszczanie seniora na przykład z łóżka na wózek, materac zmiennociśnieniowy (od 130 do 300 zł), który zapobiega odleżynom, czy ssak elektryczny (ok. 600 zł), służący do odsysania wydzielin.

- Jeszcze większe wydatki trzeba ponieść, jeśli senior potrzebuje sprzętu specjalistycznego. Na przykład urządzenie do terapii tlenem, tzw. koncentrator tlenu, kosztuje ok. 3 tys. zł - mówi Michał Kowalski, dyrektor generalny Angel Care, centrum seniora we Wrocławiu.

W domu trzeba usunąć bariery architektoniczne
Do kosztów wyposażenia trzeba jeszcze doliczyć wydatki związane z przystosowaniem domu, w tym przede wszystkim z usunięciem barier architektonicznych, niebezpiecznych lub utrudniających codzienne czynności.

Koniecznie trzeba przebudować łazienkę, wyposażając ją m.in. w odpowiednie uchwyty, poręcze i siedzisko prysznicowe.

Jeśli osoba starsza porusza się na wózku, to trzeba również odpowiednio poszerzyć drzwi. Trudno wyliczyć średni koszt tego rodzaju prac, ale z pewnością będzie to znacząca suma.

Jakie są koszty codziennej opieki?
Pomoc opiekunki w codziennych czynnościach kosztuje 15-20 zł, a w czynnościach pielęgnacyjno-higienicznych 25-30 zł za godzinę. Z kolei opieka pielęgniarska to koszt 35-50 zł. Niektóre firmy opiekuńcze podejmują się opieki od czterech godzin dziennie.

- Jeśli potrzebujemy tego rodzaju opieki przez kilka godzin codziennie, to musimy się liczyć z wydatkiem kilku tysięcy złotych miesięcznie. Dodatkowy problem polega na tym, że niełatwo jest znaleźć profesjonalnych opiekunów  - podkreśla Michał Kowalski.

W przypadku opieki domowej trzeba jeszcze doliczyć stałe wydatki na przykład na środki higieny, jak kremy specjalistyczne, szampony i balsamy pielęgnacyjne (komplet kosztuje od 100 do 200 zł), jednorazowe rękawice myjące (70 zł za opakowanie 175 sztuk) czy pieluchomajtki (45 zł za 30 sztuk). W tym ostatnim przypadku NFZ refunduje wprawdzie 70% kosztów, ale tylko do 60 sztuk na miesiąc.

W warunkach domowych w grę wchodzą jeszcze trudne do wyliczenia koszty ukryte, związane z wyżywieniem (w tym również opiekunów), praniem, zmianą pościeli czy zużyciem mediów. Dodatkowo, w niektórych przypadkach trzeba też zakwaterować opiekuna.

Jakie są koszty opieki medycznej i zajęć z terapeutami?
Koszty prywatnej konsultacji u psychologa 100-150 zł, u geriatry 150-200 zł, u ortopedy ok. 150 zł, u psychiatry lub neurologa 200-300 zł. Trzeba przy tym pamiętać, że wizyty domowe są droższe niż konsultacje w gabinecie. Jaka może być suma tego rodzaju wydatków w miesiącu? To zależy od indywidualnych potrzeb seniora.

- Ze względu na to, że w starszym wieku nakładają się na siebie różne problemy zdrowotne, seniorzy wymagają  systematycznej opieki lekarzy, nieraz równocześnie kilku specjalistów. Najlepiej, jeśli mogą oni ze sobą współpracować, uzgadniając swoje zalecenia, co pozwalana na bieżąco ustalać optymalny program terapii dla osoby starszej. W warunkach domowych tego rodzaju interdyscyplinarną opiekę jest jednak bardzo trudno zorganizować - mówi Michael Davidson, ekspert w zakresie badań nad chorobą Alzheimera oraz opracowywania leków na demencję.

Podobnie wygląda sytuacja z zajęciami terapeutycznymi. Na przykład wizyta fizjoterapeuty to koszt 70-100 zł. Ćwiczenia grupowe kosztują 10-15 zł za godzinę (plus koszty dojazdu). Terapia zajęciowa to koszt 50-80 zł za godzinę.

Jakie są koszty opieki w prywatnym centrum seniora?
Czy opieka w warunkach domowych wiąże się z większymi, czy mniejszymi wydatkami niż w prywatnym centrum seniora? We wrocławskim Angel Care cena za jedną dobę pobytu, z pełną usługą opiekuńczo-pielęgnacyjną, dostępem do lekarzy specjalistów oraz programem terapeutycznym wynosi 150-170 zł. To koszt całkowity.

Istotny jest jeszcze aspekt psychospołeczny opieki nad osobą starszą, chociaż niełatwo przeanalizować tu wymierne koszty. Podstawowy problem w przypadku opieki domowej polega na izolacji seniora.

- Pozostaje on zwykle zamknięty w kręgu osób z najbliższego otoczenia lub pojedynczych osób wynajętych na godziny. Na dłuższą metę powoduje tu poczucie wyobcowania i osamotnienia, a także stopniowe wycofanie. Tymczasem brak relacji z innymi, w tym zwłaszcza z rówieśnikami, ma negatywny wpływ na samopoczucie i stan zdrowia osób starszych, sprzyjając stanom depresyjnym i pogłębianiu się chorób demencyjnych - podsumowuje prof. Michael Davidson.

Podsumowanie stałych kosztów opieki w domu
Profesjonalna opieka pielęgnacyjno-higieniczna przez 8 godz. dziennie (przy założeniu najniższego wynagrodzenia 25 zł za godz.) – ok. 6 tys. zł miesięcznie

Prywatna opieka medyczna – w zależności od potrzeb seniora, ale nawet w przypadku zwykłych wizyt kontrolnych może to być co najmniej kilkaset zł miesięcznie

Fizjoterapia (cztery wizyty w miesiącu) – ok. 300 zł

Ćwiczenia grupowe (cztery razy w miesiącu) – ok. 40 zł plus koszty dojazdu

Środki higieny, jednorazowe rękawice myjące, pampersy - średnio ok. 250-300 zł miesięcznie
Przy takim zakresie opieki miesięcznie wydatki stałe pochłoną ok. 7 tys. zł, czyli ponad 230 zł dziennie.

Do tej sumy trzeba doliczyć jeszcze trudne do oszacowania koszty ukryte – wyżywienie, pranie, sprzątanie itp.